Jak zainstalować domofon krok po kroku? Wskazówki montażowe

Instalacje domofonowe nie są czymś rzadkim. To instalacje powszechnie spotykane zarówno w budownictwie jednorodzinnym, jak i wielorodzinnym. Można nawet spokojnie stwierdzić, że trudno sobie wyobrazić nowoczesny dom bez takiej instalacji. Popularność swoją instalacje domofonowe zyskały w latach 80 i 90 a obecnie stają się coraz powszechniejsze ze względu na to, że ceny tego sprzętu diametralnie spadły.

Na co zwrócić uwagę przy instalacji domofonu?

Podstawową sprawą w takiej instalacji jest właściwy dobór okablowania do podłączenia wszystkich komponentów systemu. Rozróżniamy systemy analogowe (w zaniku), systemy cyfrowe i hybrydowe.

Dobór kabla dokonujemy na podstawie dokumentacji producenta systemu dla swojej przyszłej instalacji domofonowej. Każdy z producentów w instrukcjach ogólnych lub instalacyjnych wyraźnie pisze o typie przewodu, jaki powinien być zainstalowany do poprawnej pracy urządzeń i jakie są akceptowane długości tych przewodów. Unikniemy przez to stresów wynikłych z uruchamiania systemu.

Można oczywiście skorzystać z systemów bezprzewodowych, ale uważa się je jako alternatywę w momencie, gdy nie ma przewodów lub nie ma możliwości ułożenia okablowania.

W instalacjach domofonowych stosuje się coraz powszechniej okablowanie oparte o skrętkę komputerową. Jakkolwiek by było, jest to przecież kabel sygnałowy stosowany w obwodach cyfrowych. Dodatkową zaletą może być to, że przez swoją budowę, możliwość ekranowania oraz rzecz jasna wyboru rodzaju izolacji można go położyć w ziemi, instalacjach napowietrznych, zewnętrznych i wspólnie z niektórymi przewodami elektrycznymi.

Domofon przewodowy czy bezprzewodowy?

Kable typu skrętka kojarzone są z Ethernetem i teleinformatyką, ale ze względu na swoje właściwości, jak i fakt, że wiele systemów domofonowych wykorzystuje transmisję cyfrową, stosowane są coraz powszechniej.

Stosowanie tego kabla ma podstawowe zastosowanie, gdy chodzi o systemy wielorodzinne i gdzie w grę wchodzi tworzenie również podsystemów. Na zdjęciach poniżej przedstawiono panele zewnętrzne systemów domofonowych wielorodzinnych oraz takich, gdzie podstawą bywa zastosowanie skrętki.

Cyfrowy panel domofonowy systemu CD‑2502 
Domofon analogowy z zamkiem szyfrowym CDNA GR

Czym charakteryzują się systemy cyfrowe w domofonach?

Systemy cyfrowe są bardzo wrażliwe na wszelkiego typu zakłócenia, dlatego ważne jest, aby maksymalnie odizolować sygnały robocze od różnych pól elektromagnetycznych mogących wpłynąć na sygnał użyteczny poprzez ekranowanie przewodów.

Nie zapominajmy o tym, że nie w każdym systemie można stosować kabel typu skrętka. Jak już wspomniałem, należy zapoznać się z instrukcją instalacji producenta, bo w tych instrukcjach są zawarte wszelkie wymagania wobec okablowania. Dość powszechnie stosowanym jest też np. kabel YTDY o wielu żyłach.

Przewód domofonowy YTDY 6x0,5 /100m/

Jakie kable wykorzystywane są przy instalacji domofonów?

Wykorzystywane są kable 4- lub 6-przewodowe. Należy też zwrócić uwagę na to, jakie przekroje przewodów i na jaką odległość proponuje producent. Bardzo często im większa odległość między panelem rozmownym zewnętrznym a słuchawką (unifonem) czy panelem wewnętrznym, tym straty mogą być większe, a tym samym wymagane są przewody w kablu o większym przekroju.

Przy tego rodzaju kablach realizowana jest transmisja zarówno cyfrowa, jak i analogowa lub hybrydowa. W przypadku transmisji cyfrowych wykorzystuje się 2 lub 4 przewody. Natomiast standard analogowy to minimum 4 i więcej przewodów.

Przykład połączeń domofonu analogowego

Domofony analogowe

W przypadku domofonów analogowych istnieje możliwość stosowania długich odcinków kabla. W przypadku kabla typu skrętka odległość jest dość mocno ograniczona, o ile nie istnieją po drodze inne elementy mogące sygnał zregenerować. W instalacjach cyfrowych, gdy wszystkie komponenty z kablem razem wzięte pracują poprawnie, sygnał jest zawsze dobrej jakości. Za to gdy jakiś element zawodzi, wtedy sygnału może nie być wcale.

Przyczyną może to, że w niektórych instalacjach istnieją problemy łączeniowe, bo nie dobrało się właściwie kabla do instalacji, a zwłaszcza jego długości oraz grubości żył. Domofony analogowe mają tę właściwość, że nawet jeżeli transmisja jest nie w pełni zadowalająca, to da się w ograniczonym stopniu korzystać z takiego systemu.

Czasami dla bardzo dużych dystansów między stacjami stosuje się kabel koncentryczny zespolony z elektrycznym. Jest to rozwiązanie rzadko stosowane, ale można się z nim czasami spotkać.

Rozwiązania cyfrowe w domofonach

Rozwiązania cyfrowe zapewniają bardzo dobrą jakość dźwięku. Ilość żył w kablu tak naprawdę nie ma znaczenia. Uzależnione to jest jedynie konstrukcją systemem. Poniżej przykłady połączeń cyfrowych w różnych konfiguracjach. Przy okazji można wspomnieć, że w większości przypadków można zamiennie stosować unifon słuchawkowy lub bez słuchawkowy. W tym zakresie powinno się zawsze wcześniej sprawdzić u producenta czy przewiduje taką możliwość w swoim systemie.

Zestaw domofonowy jednorodzinny wandaloodporny ENSIS OR‑DOM‑RL‑913

Domofon EURA ADP‑44A3 (RL‑3203D)

Domofon EURA ADP‑13A3 INVITO głośnomówiący, bezsłuchawkowy

Czym są elektrozaczepy w systemie domofonowym?

Jednym z istotnych elementów systemu domofonowego jest oczywiście elektrozaczep. To urządzenie, które tak naprawdę po wyzwoleniu daje możliwość otwarcia furtki lub drzwi. Na rynku istnieje wiele modeli elektrozaczepów i zanim jakiś kupimy, należy sprawdzić, z jakim typem działa wybrany przez nas system domofonowy. Rodzaj elektrozaczepu będzie też oczywiście uzależniony od tego, co będzie otwierał i w jakim środowisku.

Rozróżniamy podstawowe typy elektrozaczepów:

• Awersyjne (NC)
• Rewersyjne (NO
• Symetryczne
• Asymetryczne
• Z blokadą
• Z pamięcią
• Z czujnikiem
• Wzmocnione
• Niskoprądowe
• Z wyślizgiem i osłoną zapadki

Elektrozaczep symetryczny NC Z wyłącznikiem 1420‑12AC/DC 19814‑1202

Elektrozaczep asymetryczny NC regulowany z wyłącznikiem i pamięcią wewnetrzną

Podsumowanie: jak podłączyć domofon?

Współczesne instalacje domofonowe dają dodatkowe możliwości. Niejednokrotnie otwierają oprócz furtki czy drzwi wejściowych również bramy wjazdowe. Niektóre są wyposażone w moduły dające możliwość pozostawienie wiadomości dźwiękowej użytkownikowi pod jego nieobecność w domu.

A więc instalacje domofonowe są takimi instalacjami, co do których należy podejść z odpowiednią uwagą i dbałością o szczegóły, aby później móc w pełni wykorzystać ich możliwości i cieszyć się dobrą jakością dźwięku, dając poczucie bezpieczeństwa.