Pompa ciepła do gniazdka i bez jednostki zewnętrznej? Brzmi świetnie, ale jest haczyk

Zdjęcie wykorzystane do okładki pochodzi ze strony https://www.mrcool.com/

Pompa ciepła bez jednostki zewnętrznej, bez instalacji chłodniczej prowadzonej przez ścianę i zasilana z gniazdka? Na pierwszy rzut oka brzmi jak urządzenie idealne do mieszkań, małych domów, biur, domków letniskowych albo modernizacji budynków, w których nie da się łatwo zamontować klasycznego klimatyzatora typu split.

Firma MRCOOL pokazała właśnie taki sprzęt. Monoblock MTHP to kompaktowa pompa ciepła powietrze-powietrze, która ma ogrzewać i chłodzić jedno pomieszczenie. Cały obieg chłodniczy znajduje się w jednej obudowie montowanej wewnątrz budynku, więc na elewacji nie pojawia się typowy agregat zewnętrzny.

Brzmi jak „plug and play”? Tak, ale tylko jeśli bardzo kreatywnie potraktujemy słowo „plug”. Bo zanim urządzenie zostanie podłączone do gniazdka, trzeba jeszcze wykonać w ścianie dwa otwory o średnicy około 20 cm i osobny odpływ kondensatu. Czyli mniej „wtyczka i działa”, bardziej „wiertnica i dopiero potem wtyczka”.

Gdzie podziała się jednostka zewnętrzna?

W klasycznym klimatyzatorze typu split albo pompie ciepła powietrze-powietrze układ jest podzielony na dwie części. Jednostka wewnętrzna znajduje się w pomieszczeniu, a zewnętrzna — na elewacji, balkonie, dachu albo gruncie.

Między nimi prowadzone są przewody chłodnicze, którymi krąży czynnik roboczy. Montaż wymaga więc ingerencji w instalację chłodniczą, wykonania połączeń, próby szczelności i uruchomienia przez osobę z odpowiednimi kwalifikacjami.

W MRCOOL Monoblock MTHP wszystko zamknięto w jednej obudowie. Sprężarka, wymienniki i fabrycznie napełniony czynnikiem R32 obieg chłodniczy znajdują się po stronie wewnętrznej.

To ważna różnica. Skoro układ chłodniczy jest zamknięty fabrycznie, instalator nie musi wykonywać typowych połączeń chłodniczych między jednostkami. Urządzenie konstrukcyjnie przypomina bardziej kompaktowy klimatyzator monoblok niż klasyczny split.

Dwie kratki zamiast agregatu

Brak jednostki zewnętrznej nie oznacza, że urządzenie nie musi wymieniać energii z otoczeniem.

Pompa ciepła nadal potrzebuje kontaktu z powietrzem zewnętrznym. Dlatego montaż wymaga wykonania dwóch kanałów wentylacyjnych przez ścianę. Każdy ma średnicę 8 cali, czyli około 20 cm.

Przez te kanały urządzenie pobiera i wyrzuca powietrze potrzebne do pracy wymiennika. Dodatkowo trzeba wykonać otwór o średnicy około 25 mm na odpływ kondensatu.

Na zewnątrz budynku zamiast dużego agregatu pozostają więc dwie kratki. Estetycznie może to być łatwiejsze do zaakceptowania, szczególnie w mieszkaniach, hotelach, biurach lub obiektach, w których zarządca nie zgadza się na klasyczną jednostkę zewnętrzną.

Ale nadal jest to ingerencja w ścianę zewnętrzną budynku. I to dość konkretna.

To urządzenie do jednego pomieszczenia, nie do całego domu

MRCOOL Monoblock MTHP ma około 2,93 kW mocy chłodniczej i 2,64 kW nominalnej mocy grzewczej.

To parametry typowe raczej dla obsługi jednego pomieszczenia niż całego budynku. Urządzenie może sprawdzić się w pokoju, małym biurze, apartamencie, domku letniskowym, lokalu usługowym albo jako dodatkowe źródło ogrzewania i chłodzenia.

Nie należy jednak mylić go z pompą ciepła do centralnego ogrzewania domu.

Nie ogrzeje instalacji podłogowej, nie zasili grzejników, nie przygotuje ciepłej wody użytkowej i nie zastąpi kilkunastokilowatowego systemu powietrze-woda.

To kompaktowa pompa ciepła powietrze-powietrze do konkretnej przestrzeni. Raczej konkurencja dla klimatyzatora z funkcją grzania niż dla pełnej instalacji grzewczej w domu jednorodzinnym.

42,5 kg na ścianie to nie zabawka

Urządzenie waży około 42,5 kg. Ma mniej więcej 100 cm szerokości, 59 cm wysokości i 20,5 cm głębokości.

To oznacza, że montaż musi być solidny. Ściana musi przenieść obciążenie, a urządzenie musi być prawidłowo wypoziomowane, zamocowane i uszczelnione przy kanałach powietrznych.

W praktyce nie jest to sprzęt, który przeciętny użytkownik powinien zawiesić samodzielnie po obejrzeniu jednego poradnika. Trzeba dobrać miejsce montażu, wykonać otwory, zadbać o odpływ kondensatu, sprawdzić nośność ściany i zapewnić właściwy przepływ powietrza.

Hasło „bez jednostki zewnętrznej” nie oznacza więc „bez montażu”.

Grzanie do -15°C, ale z wyraźnym spadkiem mocy

Producent deklaruje możliwość pracy w trybie grzania przy temperaturze zewnętrznej do -15°C.

To dobra informacja, ale trzeba spojrzeć na szczegóły. Przy spadku temperatury na zewnątrz maleje dostępna moc grzewcza pompy ciepła.

Według podanych danych przy około -8°C urządzenie oferuje około 1,9 kW mocy grzewczej, a przy -15°C moc spada do około 1,47 kW.

To normalne zjawisko w pompach ciepła powietrze-powietrze. Im zimniejsze powietrze zewnętrzne, tym trudniej pobrać z niego energię.

Dlatego takie urządzenie może dobrze sprawdzić się jako dogrzewanie lub główne źródło ciepła w małej, dobrze izolowanej przestrzeni, ale nie powinno być traktowane jako uniwersalne rozwiązanie do każdego pomieszczenia i każdych warunków.

Do gniazdka, ale nie w Polsce

Największy haczyk dotyczy zasilania.

Obecny model MRCOOL Monoblock MTHP jest przygotowany na rynek amerykański i wymaga zasilania 115 V, 60 Hz.

W Polsce standardowa sieć jednofazowa pracuje przy napięciu 230 V i częstotliwości 50 Hz. To oznacza, że urządzenia nie można po prostu sprowadzić, założyć przejściówki i podłączyć do gniazdka w mieszkaniu.

To nie jest kwestia samego kształtu wtyczki. Różni się napięcie i częstotliwość zasilania, a więc bezpośrednie użycie takiego modelu w Polsce nie wchodzi w grę.

Jeżeli podobne urządzenia miałyby trafić na rynek europejski, musiałyby zostać dostosowane do parametrów 230 V / 50 Hz oraz spełniać lokalne wymagania formalne i techniczne.

„Plug and play” trzeba czytać bardzo ostrożnie

Producent podkreśla, że określenie „plug and play” odnosi się głównie do połączenia elektrycznego. Chodzi o to, że użytkownik nie potrzebuje osobnej instalacji chłodniczej między jednostką wewnętrzną i zewnętrzną.

Ale z punktu widzenia montażu budowlanego trudno mówić o pełnej prostocie.

Prace obejmują:

• wybór miejsca montażu,
• wykonanie dwóch otworów w ścianie o średnicy około 20 cm,
• montaż kanałów powietrznych,
• wykonanie odpływu kondensatu,
• solidne zawieszenie urządzenia ważącego ponad 40 kg,
• uszczelnienie przejść przez przegrodę,
• sprawdzenie prawidłowego przepływu powietrza.

Czyli mamy mniej pracy chłodniczej, ale nadal całkiem sporo pracy instalacyjno-budowlanej.

To trochę jak z meblami „do samodzielnego montażu”. Niby proste, ale po trzech godzinach człowiek zaczyna negocjować z instrukcją jak z obcą cywilizacją.

Dla kogo taki typ urządzenia może mieć sens?

Kompaktowe pompy ciepła bez jednostki zewnętrznej mogą być ciekawym kierunkiem w kilku zastosowaniach.

Mogą sprawdzić się między innymi w:

• mieszkaniach, gdzie nie można zamontować agregatu na elewacji,
• budynkach objętych ograniczeniami architektonicznymi,
• hotelach i apartamentach,
• małych biurach,
• lokalach usługowych,
• domkach letniskowych,
• pomieszczeniach wymagających punktowego ogrzewania i chłodzenia.

Największą zaletą jest ograniczenie elementów widocznych na zewnątrz. Zamiast klasycznej jednostki zewnętrznej na elewacji pojawiają się kratki wentylacyjne.

Dla wspólnot mieszkaniowych, konserwatorów zabytków albo projektantów elewacji może to być istotny argument.

Wady? Hałas, sprawność i ograniczona moc

Kompaktowa konstrukcja ma też minusy.

Skoro sprężarka znajduje się wewnątrz pomieszczenia, hałas może być bardziej odczuwalny niż w klasycznym splicie, w którym najgłośniejsze elementy pracują na zewnątrz.

Druga kwestia to sprawność. Monoblok ścienny z krótkimi kanałami powietrznymi może mieć inne warunki pracy niż klasyczna jednostka zewnętrzna zoptymalizowana pod wymianę ciepła z otoczeniem.

Trzecie ograniczenie to moc. Tego typu urządzenia są przeznaczone raczej do pojedynczych pomieszczeń. Nie zastąpią centralnej instalacji grzewczej ani systemu dla całego budynku.

To urządzenia wygodne tam, gdzie klasyczny split jest problemem. Nie są jednak cudowną alternatywą dla wszystkich pomp ciepła.

Czy to kierunek dla rynku europejskiego?

Sam pomysł jest bardzo ciekawy.

Rynek coraz mocniej potrzebuje kompaktowych, łatwiejszych w montażu urządzeń do ogrzewania i chłodzenia mieszkań oraz małych przestrzeni. W wielu budynkach montaż klasycznej jednostki zewnętrznej jest trudny albo niemożliwy z powodów formalnych, estetycznych lub technicznych.

Pompa ciepła bez agregatu na elewacji może być odpowiedzią na ten problem.

Jeżeli producenci przygotują wersje dla europejskiej sieci 230 V / 50 Hz, poprawią kulturę pracy, zadbają o wysoką sprawność i uproszczą montaż, podobne urządzenia mogą znaleźć swoją niszę.

Szczególnie że coraz więcej mieszkań potrzebuje nie tylko ogrzewania, ale też chłodzenia w czasie upałów.

Co to oznacza dla instalatorów?

Dla instalatorów takie urządzenia mogą oznaczać nową kategorię prac.

Mniej będzie typowej chłodniczej instalacji split, ale więcej znaczenia zyska poprawne wykonanie przejść przez ścianę, uszczelnienie, odpływ kondensatu, dobór miejsca i ocena warunków montażowych.

W budynkach wielorodzinnych dochodzą też zgody administracyjne. Dwie kratki na elewacji mogą być łatwiejsze do zaakceptowania niż agregat, ale nadal zmieniają wygląd budynku i wymagają ingerencji w przegrodę zewnętrzną.

W praktyce instalator będzie musiał umieć powiedzieć klientowi nie tylko „da się”, ale też „czy tu ma to sens”.

Pompa z gniazdka to ciekawy pomysł, ale nie magiczne AGD

MRCOOL Monoblock MTHP pokazuje kierunek, który może być coraz ważniejszy: kompaktowe pompy ciepła do pojedynczych pomieszczeń, bez klasycznej jednostki zewnętrznej i bez montażu instalacji chłodniczej na miejscu.

To może uprościć część zastosowań, szczególnie tam, gdzie tradycyjny split jest problematyczny.

Ale obecny model ma istotne ograniczenia. Jest przeznaczony na rynek amerykański, wymaga zasilania 115 V / 60 Hz, waży ponad 40 kg i potrzebuje dwóch dużych otworów w ścianie.

Dlatego hasło „pompa ciepła do gniazdka” trzeba traktować z dystansem.

To nie urządzenie, które po prostu stawia się w pokoju i uruchamia jak czajnik. To nadal instalacja wymagająca przemyślanego montażu.

A mimo to sam kierunek jest interesujący. Bo jeśli pompy ciepła mają trafiać szerzej do mieszkań i małych przestrzeni, producenci będą musieli tworzyć rozwiązania prostsze, bardziej kompaktowe i mniej konfliktowe dla elewacji.

Tylko niech nikt nie zapomina, że „bez jednostki zewnętrznej” nie znaczy „bez fizyki”.

Materiał współtworzony z AI.